Jak człowiek oswoił psa?
Czas czytania: 4 min
Domestykacja,
czyli udomowienie jest długim, ewolucyjnym procesem trwającym tysiące lat. Czynniki naturalne jak i bezpośrednie działania człowieka, mając wpływ na dzikie gatunki, pomagają kształtować zmiany zarówno w behawiorze jak i w ekstreierze. Dobór hodowlany sprawia, że w kolejnych pokoleniach pojawiają się osobniki o cechach preferowanych przez człowieka.
Pierwotnie uważano, że współczesne psy pochodzą od dwóch grup euroazjatyckich wilków. Od których to oddzieliły się około 125 tysięcy lat temu, a osobny gatunek ostatecznie wytworzyły 15-40 tysięcy lat temu. Badania genetyczne z 2017 roku wykazały, że wszystkie współczesne psy pochodzą od jednej grupy wilków. Udomowiono je około 30 tysięcy lat temu.
Najstarsze szczątki psów znalezione na terenie Belgii ocenia się na około 31 tysięcy lat. Analiza izotopów pozostałych szczątków pozwala przypuszczać, że pierwsze udomowione psy wyglądem przypominały współczesne syberyjskie husky, ale były od nich większe.
Proces oswajania
psa przez człowieka rozpoczął się tysiące lat temu i był procesem stopniowym. Wyróżniane są cztery fazy procesu domestykacji:
pierwsza – symbiozy, obydwie strony, to jest wilk i człowiek czerpią korzyści z koegzystencji. Wilki dostawały resztki pozostawione przez ludzi, ludzie korzystają z czujności wilków, a także zauważają, że wilki mogą być pomocne w czasie polowania.
druga – zacieśnianie więzi wilka z człowiekiem, ludzie zaczynają odcinać oswojone już osobniki od kontaktu z dzikimi.
trzecia – świadomy dobór hodowlany ze względu na potrzeby człowieka (wybieranie osobników sprawdzających się przy polowaniach, zaganianiu zwierzęta itd.)
faza czwarta – hodowla ze względu na wygląd psów.
Kiedy wilki stały się psami?
Pierwotni przodkowie psa, czyli wilki, zaczęły przybliżać się do ludzkich osiedli w poszukiwaniu jedzenia. Te osobniki, które były bardziej skłonne do kontaktu z ludźmi i miały mniejszy lęk przed nimi, miały większe szanse na przeżycie i rozmnażanie.
W ten sposób powstawały coraz bardziej przyjazne i posłuszne psy, które z czasem zaczęto hodować do różnych celów, takich jak polowanie, stróżowanie czy towarzystwo. Istnieją dwie najbardziej prawdopodobne ścieżki udomowienia.
Pierwszą z nich jest teoria o wyłapywaniu przez człowieka dzikich młodych wilka i odchowywanie ich w ludzkich osadach. Dzięki temu oswojone wilki same chciałyby przebywać w pobliżu człowieka i odchowywać u jego boku kolejne coraz łagodniejsze pokolenia.
Druga teoria sugeruje, że wilki same zaczęły żyć coraz bliżej ludzkich osad, zaakceptowały ludzką dominację i podążały za człowiekiem w celu zdobycia pożywienia Naukowcy nadal spierają się o to który ze scenariuszy mógł wydarzyć się jako pierwszy
Mimo, że zachowania psów są bardzo zbliżone do behawioru wilków to podczas procesu domestykacji pojawiło się kilka ważnych zmian. W czasie udomowienia wilk utracił instynktowny lęk przed człowiekiem. Dzięki otoczeniu opieką przez człowieka wilki zyskały ochronę przed większymi zwierzętami a także lepsze, bezpieczniejsze warunki do rozrodu.
Udomowienie wilka przez człowieka mogło być możliwe dzięki podobieństwo mnie trybie życia obydwu gatunków. Zarówno wilki jak i ludzie żyły w stadach, polowały w dobrze zorganizowanych grupach.
W ciągu ostatnich kilku tysięcy lat psy zaczęły być hodowane do różnych celów, takich jak polowanie, stróżowanie, pomoc w pracach rolniczych, sporty i wystawy. Dzięki tej selekcji i hodowli powstało wiele ras psów, które mają różne cechy charakteru, budowę ciała i umiejętności. Dziś psy są jednym z najlepiej udomowionych zwierząt na świecie i ich relacje z ludźmi są bardzo złożone.
Wybrane dla Ciebie
Co zdrowego upiec psu na Walentynki?
Walentynki coraz częściej stają się okazją nie tylko do obdarowywania bliskich, lecz także naszych zwierząt. Wielu opiekunów chce przygotować dla psa coś wyjątkowego – najlepiej własnoręcznie. Domowe ciastka czy małe „torty” mogą być świetnym pomysłem, pod warunkiem że zostaną wykonane z odpowiednich produktów. Psy mają inne potrzeby żywieniowe niż ludzie, dlatego w takich wypiekach nie wolno używać cukru, czekolady, ksylitolu ani dużej ilości tłuszczu. Najlepiej postawić na proste receptury bazujące na mięsie, warzywach i mące pełnoziarnistej.
czytaj
Zoopsycholog – kim jest i czym się zajmuje?
Zoopsycholog odgrywa bardzo ważną rolę w relacjach człowieka ze zwierzęciem. Do specjalisty zgłaszają się ludzie, którzy mają problem ze swoim pupilem. Zoopsycholog potrafi zdiagnozować zwierzę i dobrać odpowiednią terapię, by móc beztrosko cieszyć się swoim towarzystwem.
czytaj
Podatek od psa – kto powinien płacić, ile wynosi i jak zmieniał się w ostatnich latach?
osiadanie psa to nie tylko radość i codzienne obowiązki, ale w niektórych gminach także dodatkowa opłata. Potocznie nazywana jest ona „podatkiem od psa”, choć w rzeczywistości ma nieco inną formę. Sprawdźmy, kto musi ją płacić, ile wynosi oraz jak zmieniała się w ostatnich pięciu latach.
czytaj
Wpływ feromonów na zachowanie psa
Psy, jako jedne z pierwszych udomowionych zwierząt, już od tysięcy lat towarzyszą człowiekowi, pomagając mu w różnych aspektach życia. W ciągu tych lat ewolucja ukształtowała u psów wyjątkowe cechy, które sprawiają, że są one jednymi z najbardziej wszechstronnych i zróżnicowanych gatunków zwierząt. Jednym z najważniejszych odkryć, które znacznie wpłynęło na rozwój wiedzy o psach, jest rola feromonów – specyficznych związków chemicznych, które wpływają na zachowanie zwierząt.
czytaj
